Γιατί η ποίηση…

Όσοι πιστοί της ποίησης και της Πάτρας πρέπει να ετοιμαστείτε για μιαν ακόμη επίσκεψη στην πρωτεύουσα της Αχαΐας. Από τις 28 Ιουνίου έως την 1η Ιουλίου, οργανώνεται το 27ο Συμπόσιο Ποίησης, με θέμα «Γιατί η ποίηση». Δηλαδή η αναγκαιότητα, η σκοπιμότητα, η λειτουργικότητα, η λειτουργία, ή μη, της ποίησης σήμερα, η οντολογική, ανθρωπολογική και πολιτισμική της φύση και η ιστορική της διαδρομή - πτυχές που θα αναπτύξουν ειδικοί ερευνητές και λογοτέχνες, ανάμεσά τους οι Σωκράτης Σκαρτσής, Σάββας Μιχαήλ, Παναγιώτης Νούτσος, Γιώργος Βέλτσος, Γιώργος Κεντρωτής κ.ά. Στο ενδιάμεσο των εισηγήσεων, δόκιμοι και νεότεροι ποιητές θα διαβάζουν ποιήματα. Το συμπόσιο, μεταξύ άλλων, περιλαμβάνει μέρος, στο οποίο δώδεκα κριτικοί θα παρουσιάσουν ισάριθμους ποιητές: Αλέξης Ζήρας - Ζέφη Δαράκη, Δημήτρης Τζουμάκας - Βύρων Λεοντάρης, Γιάννης Ζέρβας - Παυλίνα Παμπούδη κ.ά.

Βραβείο Impac του Δουβλίνου στον Per Petterson

Ο Per Petterson (γεννημένος το 1952 στο Όσλο), ένας συγγραφέας πολύ λίγο γνωστός έξω από τη Νορβηγία, τιμήθηκε με το βραβείο Impac του Δουβλίνου για το βιβλίο του Out Stealing Horses, εισπράττοντας το συνοδευτικό ποσό των 100.000 ευρώ. Τα μέλη της κριτικής επιτροπής χαρακτήρισαν το βιβλίο σαν μια «οδυνηρή και κινούμενη ιστορία μιας μεταβαλλόμενης προοπτικής στον κόσμο… και της νοσταλγίας για έναν απλούστερο τρόπο της ζωής».

Η μελαγχολική ιστορία, ακολουθεί έναν 67χρονο που αναγκάζεται να θυμηθεί τα τραυματικά γεγονότα της παιδικής ηλικίας του. Ο Petterson είπε ότι ήταν ευτυχής και εξεπλάγη για τη βράβευσή του με το Impac. «Φαίνεται με αυτό το βιβλίο που είμαι το αγόρι με το χρυσό παντελόνι και κάθε φορά που βάζω το χέρι μου στις τσέπες μου παίρνω ένα χρυσό νόμισμα,» είπε. «Είναι τόσο δροσερό».

Ο Petterson σπούδασε βιβλιοθηκονομία. Έχει εργαστεί ως υπάλληλος βιβλιοπωλείων, μεταφραστής και λογοτεχνικός κριτικός πριν γίνει ένας πλήρους απασχόλησης συγγραφέας. Έχει δημοσιεύσει πέντε μυθιστορήματα κι έχει αρκετές ακόμη τιμητικές διακρίσεις για το έργο του. Μεταξύ εκείνων που τον επηρέασαν ο ίδιος αναφέρει τον νομπελίστα Knut Hamsun και τον Raymond Carver.

Η διεθνής αυτή λογοτεχνική διάκριση, το βραβείο IMPAC του Δουβλίνου είναι ένα διεθνές βραβείο που περιλαμβάνει τις βιβλιοθήκες από όλες τις γωνίες της σφαίρας, και είναι ανοικτό στα βιβλία που γράφονται σε οποιαδήποτε γλώσσα. Το βραβείο, είναι μια πρωτοβουλία του δημοτικού Συμβουλίου της Πόλης του Δουβλίνου, και σε συνεργασία με την IMPAC, μια επιχείρηση βελτίωσης της παραγωγικότητας που αναπτύσσει δραστηριότητες σε πάνω από 50 χώρες.

Το Man Booker στον Chinua Achebe

Αφού ποτέ ένα Νόμπελ δεν δόθηκε σε αφρικανό συγγραφέα, τότε είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι το Διεθνές Βραβείο Man Booker απονεμήθηκε στον Νιγηριανό συγγραφέα Chinua Achebe (γεννήθηκε το 1930), ο οποίος θεωρείται ότι είναι «ο πατέρας της σύγχρονης αφρικανικής λογοτεχνίας»!

Η "νίκη" αυτή του Achebe, κάνει μεγαλύτερη αίσθηση αν σκεφτεί κανείς ότι μεταξύ των υποψηφίων για το βραβείο ήσαν ο μεγάλος Μεξικάνος μυθιστοριογράφος Carlos Fuentes (78 ετών), καθώς επίσης και οι Βρετανοί Doris Lessing, Ian McEwan, και Salman Rushdie, ο Ιρλανδός John Banville, οι Αμερικανοί Philip Roth και Don DeLillo, οι Καναδοί Margaret Atwood, Alice Munro και Michael Ondaatje, και ο Ισραηλινός Amos Oz. Το πρώτο βραβείο MBI 2005 είχε δοθεί στον Αλβανό συγγραφέα Ismail Kadare.

Όταν ο Achebe ρωτήθηκε κάποτε, ποιος έχει αφηγηθεί καλύτερα την ιστορία της Αφρικής, απάνησε ότι είναι "εκατοντάδες", αλλά, είπε ότι δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε κι εκείνους που δεν θεωρούνται λογοτέχνες, αναφερόμενος στην "προφορική παράδοση", σ' εκείνους δηλαδή που, αφηγούμενοι ιστορίες, την διατήρησαν στα χωριά, προτού έρθει το χαρτί και το μολύβι με την εισβολή των αποικιοκρατών! [Δες και "Man Booker International judges honour Chinua Achebe", στην εφημερίδα The Guardian, 13/6/2007).

ΕΡΓΑ:

* THINGS FALL APART, 1958
* NO LONGER AT EASE, 1960
* THE SACRIFICAL EGG AND OTHER STORIES, 1962
* ARROW OF GOD, 1964
* A MAN OF THE PEOPLE, 1966
* CHIKE AND THE RIVER, 1966
* BEWARE, SOUL BROTHER, 1971
* GIRLS AT WAR, 1972
* HOW THE LEOPARD GOT HIS CLAWS, 1972
* CHRISTMAS IN BIAFRA AND OTHER POEMS, 1973
* MORNING YET ON CREATION DAY, 1975
* THE DRUM, 1977
* THE FLUTE, 1977
* LITERATURE AND SOCIETY, 1980
* THE TROUBLE WITH NIGERIA, 1983
* THE WORLD OF OGBANJE, 1986
* ANTHILLS OF THE SAVANNA, 1987
* THE UNIVERSITY AND THE LEADERSHIP FACTOR IN NIGERIAN POLITICS, 1988
* HOPES AND IMPEDIMENTS, 1989
* NIGERIAN TOPICS, 1989
* HOME AND EXILE, 2000

Το 1990 ο Achebe μετά από ένα σοβαρό τροχαίο ατύχημα έμεινε παράλυτος από τη μέση και κάτω. Κατάγεται από τη φυλή των Ibo και στη διάρκεια του εμφύλιου πολέμου στη Νιγηρία (1967-70) υπηρέτησε την κυβέρνηση της Μπιάφρας. Τα έργα του αποτυπώνουν την επίδραση των ευρωπαϊκών αξιών στην παραδοσιακή αφρικανική κοινωνία, κι επιπλέον τη βαθιά προσωπική απογοήτευσή του για τις εξελίξεις στη Νιγηρία από τότε που απόκησε την ανεξαρτησία της.

Βραβείο Mediterranee στον Κλαούντιο Μάγκρις

Στο Παρίσι, το βραβείο Mediterranee ξένης λογοτεχνίας απονεμήθηκε στον Ιταλό συγγραφέα Κλαούντιο Μάγκρις [Claudio Magris] για το μυθιστόρημά του «Στα τυφλά». Το βραβείο, με χρηματικό έπαθλο 3.000 ευρώ, δίνεται σε συγγραφείς της λεκάνης της Μεσογείου, έργα των οποίων έχουν μεταφραστεί στα γαλλικά. Ενδιαφέρουσα είναι μια συνέντευξή του [ΕΔΩ], όπου μεταξύ άλλων λέει: "Αισθάνομαι ευρωπαίος, αλλά για μένα, η Ευρώπη περιγράφεται καλύτερα σε μια κουβέντα του Άγιου Αυγουστίνου: Όταν δεν αναρωτιέμαι τι είναι, ξέρω τι είναι. Όταν ρωτιέμαι, δεν ξέρω πλέον. Σήμερα, όλες οι ευρωπαϊκές χώρες μοιράζονται τα ίδια προβλήματα και τις συνήθειες: χρήματα, ανεργία, μόδα και πολιτισμός..."

Βραβείο Μπίχνερ 2007 στον Μάρτιν Μόζεμπαχ

Το Βραβείο Γκεόργκ Μπίχνερ 2007 [Georg-Büchner-Preis], το οποίο απονέμει από το 1923 η Γερμανική Ακαδημία Λογοτεχνίας και Ποίησης, στη μνήμη του ποιητή και συγγραφέα του «Βόιτσεκ», κέρδισε ο μυθιστοριογράφος Μάρτιν Μόζεμπαχ [Martin Mosebach]. Ο 55χρονος συγγραφέας από τη Φραγκφούρτη έχει δοκιμαστεί στα περισσότερα λογοτεχνικά είδη - μυθιστόρημα, ποίηση, δοκίμιο, σενάριο. Θα παραλάβει το βραβείο του και 40.000 ευρώ στις 27 Οκτωβρίου σε τελετή στην έδρα της Ακαδημίας στη νοτιοδυτική πόλη Ντάρμσταντ. Ο Μόζεμπαχ έχει αναπτύξει, όσο κανένας άλλος γερμανός συγγραφέας, το κοινωνικό μυθιστόρημα. Στο παρελθόν έχουν τιμηθεί με το ίδιο βραβείο συγγραφείς, όπως οι Heinrich Böll, Erich Kästner, Günter Grass και Wolf Biermann.

Έργα του Martin Mosebach

* Das Bett (μυθιστόρημα, 1983)
* Ruppertshain (μυθιστόρημα, 1985)
* Rotkäppchen und der Wolf. Ποιητικό δράμα (1988)
* Westend (μυθιστόρημα, 1992)
* Stilleben mit wildem Tier (Αφηγήματα, 1995)
* Das Kissenbuch (Ποίηση, 1995)
* Album Raffaello (Ποίηση και σχέδια, 1995)
* Oberon (νέο λιμπρέτο στην όπερα του Carl Maria von Weber, 1996)
* Die Türkin (μυθιστόρημα, 1999)
* Eine lange Nacht (μυθιστόρημα, 2000)
* Der Nebelfürst (μυθιστόρημα, 2001)
* Mein Frankfurt (2002)
* Das Beben (μυθιστόρημα, 2005)
* Du sollst dir ein Bild machen. Über alte und neue Meister (δοκίμια, 2005)
* Der Mond und das Mädchen (Το φεγγάρι και το κορίτσι, μυθιστόρημα, 2007) και άλλα...

ΤΑ ΚΡΑΤΙΚΑ ΒΡΑΒΕΙΑ 2005

Σε μια πρώτη "ανάγνωση" ικανοποιεί η βράβευση όλων όσοι τελικά βραβεύτηκαν. Έτσι, κατά πλειοψηφία το Μεγάλο Βραβείο Λογοτεχνίας απονεμήθηκε στον Τηλέμαχο Αλαβέρα (φωτογραφία), που έχει μια στέρεη θητεία και θέση στη νεοελληνική πεζογραφία. Το βραβείο ποίησης στον Τάσο Γαλάτη για τη συλλογή «Ανιπτόποδες και σφενδονήτες» (Γαβριηλίδης), το βραβείο διηγήματος στον Γιάννη Καισαρίδη για τη συλλογή «Μισάντρα» (Κέδρος), το βραβείο μυθιστορήματος στην Αθηνά Κακούρη για το βιβλίο «Θέκλη» (Εστία), το βραβείο δοκιμίου - κριτικής στην Αγγέλα Καστρινάκη για το βιβλίο «Η λογοτεχνία στην ταραγμένη δεκαετία 1940-1950» (Πόλις) και το βραβείο χρονικού - μαρτυρίας στον Χρήστο Σαμουηλίδη για το πορτρέτο «Γιαννούλης Χαλεπάς» (Εστία).

Όταν έχουν κάποιο νόημα τα βραβεία!

Θα αναφέρω την 29χρονη Νιγηριανή συγγραφέα Chimamanda Ngozi Adichie η οποία βραβεύτηκε με το βρετανικό λογοτεχνικό έπαθλο Orange Broadband και να πω ότι να κι ένα βραβείο που έχει κάποιο νόημα! Το μυθιστόρημα για το οποίο βραβεύτηκε (με τίτλο Half A Yellow Sun) έχει πουλήσει 187.000 αντίτυπα από τον Ιανουάριο όταν κυκλοφόρησε η έκδοση τσέπης. Οι κριτές του βραβείου Orange (που δίνεται σε γυναίκες συγγραφείς) εντυπωσιάστηκαν από «τη δύναμη, τη φιλοδοξία και την τεχνική». Είναι το δεύτερο μυθιστόρημα της Adichie. Αναφέρεται στον εμφύλιο σπαραγμό της Μπιάφρα, στη Νιγηρία της δεκαετίας του ’60. Οι δύο παππούδες της Adichie χάθηκαν σε εκείνο τον πόλεμο και η ίδια δήλωσε πως το βιβλίο αυτό είναι η άρνησή της στη λήθη. Η Adichie γεννήθηκε το 1977 στη Νιγηρία και πατέρας της ήταν ο πρώτος καθηγητής Στατιστικής. Η ίδια, όμως, σπούδασε στις ΗΠΑ και συγκεκριμένα στο John Hopkins University. Με την ευκαιρία της βράβευσής της έκανε δηλώσεις για την κατάσταση που επικρατεί στην Αφρική. «Υπάρχουν πολλά ταλέντα, ιδίως στη Νιγηρία και την Κένυα, αλλά είναι δύσκολο να καλλιεργηθούν γιατί δεν υπάρχει υποδομή. Απουσιάζει το πλαίσιο που ενθαρρύνει το γράψιμο, αν σκεφτεί κανείς ότι το εκπαιδευτικό μας σύστημα αγνοεί τη λογοτεχνία».