Tuesday, May 31, 2011

«Ο Γιάννης ήταν μεταξωτή ποιότητα...»


  • Ολγα Σελλα, Η Καθημερινή, 31/5/2011
ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ. Πολύ νωρίτερα από την προκαθορισμένη ώρα άρχισαν να φτάνουν στον Αγιο Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη όσοι θέλησαν ν’ αποχαιρετίσουν τον ποιητή και μεταφραστή Γιάννη Βαρβέρη. Τα στεφάνια ήδη σκέπαζαν σχεδόν όλη την πρόσοψη του ναού: του πρωθυπουργού Γ. Παπανδρέου, του υπουργού Εξωτερικών Δημ. Δρούτσα (ο Γιάννης Βαρβέρης ήταν υπάλληλος του υπουργείου), του Θεάτρου Τέχνης, του Θεατρικού Οργανισμού Κύπρου, του Βιβλιοπωλείου της Εστίας, της οικογένειας Πατάκη. Το υπουργείο Πολιτισμού εκπροσώπησε ο αναπληρωτής υπουργός, Τηλέμαχος Χυτήρης. Μερικά είχαν πιο προσωπικές αφιερώσεις: «Στον αδελφό μου Γιάννη», έγραφε του ποιητή Γιώργου Μαρκόπουλου. «Στον ακέραιο και δημιουργικό λόγιο» ήταν τα λόγια στο στεφάνι του προέδρου του Μεγάρου Μουσικής, Ιωάννη Μάνου.
Φίλοι, γνωστοί, ομότεχνοι, συνεργάτες, όσοι εμπλέκονταν με κάποια από τις πολλές ιδιότητες του Γιάννη Βαρβέρη ανέβαιναν σιγά σιγά τα σκαλιά του Αγίου Διονυσίου. Κάποιοι διατύπωναν συναισθήματα για την ξαφνική απουσία, άλλοι αναζητούσαν στην αγκαλιά ενός φίλου να κρύψουν τη θλίψη τους. «Είχα πια πιστέψει ότι θα πεθάνει γέρος. Τα είχε καταφέρει με τόσο δύσκολα πράγματα...», έλεγε, σχεδόν μονολογούσε, ο κριτικός λογοτεχνίας Βαγγέλης Χατζηβασιλείου.
Πραγματικά φάνηκε μικρός ο ναός του Αγίου Διονυσίου του Αρεοπαγίτη, αφού δεν έλειψε κανείς. Από τον χώρο του βιβλίου, του θέατρου, του κινηματογράφου, από την πνευματική Αθήνα. Πήρε ώρα πολλή ο τελευταίος αποχαιρετισμός. Σχεδόν όσο διήρκεσε και το παρατεταμένο τελευταίο χειροκρότημα.
«Ο Γιάννης ήταν μεταξωτή ποιότητα», σχολίασε με εξαιρετική ευστοχία η φιλόλογος Μαρία Στασινοπούλου. Κι ήταν αυτός ο καλύτερος επικήδειος.

Ο Γιάννης Βαρβέρης στο «εσπερινό μονοπάτι»


Σήματα και διαδρομές στο πολύχρονο έργο του ποιητή, μεταφραστή, δοκιμιογράφου και κριτικού του θεάτρου
  • Του Παντελη Mπουκαλα, Η Καθημερινή, 31/5/2011
ΜΝΗΜΗ. Τώρα, για να το πω με δικά του λόγια, με τον καταληκτικό στίχο από το πρώτο του ποίημα («Τα σκεύη») του πρώτου του βιβλίου (1985), που ο καβαφογενής τίτλος του, «Εν φαντασία και λόγω», έδειχνε όχι απλώς να υποδεικνύει λογοτεχνικά πρότυπα αλλά να συνοψίζει ένα ποιητικό πιστεύω, ο Γιάννης Βαρβέρης, στα πενήντα έξι του, «προβιβάζεται στη σιωπή». Αλλά τα πολλά και καλά βιβλία που άφησε για να μας συντροφεύουν, βιβλία ποιητικά, μεταφραστικά, δοκιμιακά ή απαρτισμένα από θεατρικές κριτικογραφίες όπως αυτές που δημοσίευε στην κυριακάτικη «Καθημερινή» από το 1989, δίνουν τη σχετική έστω παραμυθία ότι πρόκειται για μια σιωπή ομιλητική, ζωηρή, πλούσια σε νοήματα. 

Δεν πρόκειται, πάντως, για μια γραφή μοιρασμένη στα τρία ή στα τέσσερα, αλλά ενιαία, αφού τα μέλη της αλληλοτροφοδούνται και αλληλοεπηρεάζονται. Δεν θα μπορούσε, ας πούμε, να μη μεταφράσει ο Βαρβέρης Λεό Φερρέ, Ζακ Πρεβέρ και Ζορζ Μπρασένς, όταν οι Γάλλοι αυτοί, οι αγαπημένοι του, δεν είναι απλοί επισκέπτες του ποιητικού του έργου αλλά μόνιμοι κάτοικοί του: και οι δέκα ποιητικές συλλογές που εξέδωσε όσο ζούσε μάς εισάγουν στον κόσμο τους με καθοδηγητικό μότο ευφυώς επιλεγμένους στίχους του τροβαδούρου Λεό Φερρέ.

Στον «παγανιστή ποιητή» Αδωνι το βραβείο Γκαίτε

Στον Σύρο ποιητή Αδωνι, ο οποίος προασπίστηκε τη δημοκρατία και την κοσμική σκέψη στη Μέση Ανατολή, απονεμήθηκε το γερμανικό βραβείο Γκαίτε την Τετάρτη.

Στον Σύρο ποιητή Αδωνι, ο οποίος προασπίστηκε τη δημοκρατία και την κοσμική σκέψη στη Μέση Ανατολή, απονεμήθηκε το γερμανικό βραβείο Γκαίτε την Τετάρτη. "Η επιτροπή θεώρησε τον Αδωνι τον πιο σημαντικό Αραβα ποιητή της γενιάς του", ανέφερε σε δήλωσή της η γερμανική κυβέρνηση. Η επιλογή του Σύρου ποιητή έχει και πολιτική χροιά, καθώς εστιάζει στην πολύνεκρη συριακή εξέγερση, μετά τις επαναστάσεις σε Τυνησία και Αίγυπτο. Ο Σύρος ποιητής, που αυτοαποκαλείται "ο παγανιστής ποιητής", θα λάβει το βραβείο των 50.000 € σε τελετή στη Φρανκφούρτη, στις 28 Αυγούστου.

ΔΙΑΒΑΣΕ ΚΙ ΑΥΤΟ:
 
Ο κορυφαίος άραβας ποιητής Αδωνις

Βραβείο στον Σαντιάγο Ρονκαλιόλο

Στον Περουβιανό συγγραφέα Σαντιάγο Ρονκαλιόλο απονεμήθηκε το βρετανικό λογοτεχνικό βραβείο Independent Foreign Fiction Prize, για το βιβλίο του "Κόκκινος Απρίλης". Στον Περουβιανό συγγραφέα Σαντιάγο Ρονκαλιόλο απονεμήθηκε το βρετανικό λογοτεχνικό βραβείο Independent Foreign Fiction Prize, για το βιβλίο του "Κόκκινος Απρίλης". Ετσι ο 36χρονος Ρονκαλιόλο έγινε ο νεαρότερος νικητής τους βραβείου, ξεπερνώντας μάλιστα ονόματα όπως ο νομπελίστας Τούρκος συγγραφέας Ορχάν Παμούκ.

Ολες οι τέχνες έκλαψαν γι' αυτόν


Η ποίηση ήταν εκεί. Και η πεζογραφία. Και τα εικαστικά. Και το θέατρο. Και η κριτική. Και ο ο κινηματογράφος. Ακόμη και ο υπουργός Εξωτερικών Δημήτρης Δρούτσας έστειλε στεφάνι, αφού ο, για πάντα χαμένος, Γιάννης Βαρβέρης ήταν υπάλληλος του υπουργείου του.


Ο Γιάννης Βαρβέρης
Ο Γιάννης Βαρβέρης  

Ολες οι τέχνες έσκυψαν, προσκύνησαν και έκλαψαν πάνω στο φέρετρο του Γιάννη Βαρβέρη, του κοφτερού μυαλού, της ανοιχτής συνείδησης και της ακόμη πιο δημιουργικής ζωής, της γεμάτης με όνειρα, φαρμάκια, ατάκες, χαρές, λύπες. Ο Γιάννης, ο παντοτινός, ο πλακαδόρος, ο κλακαδόρος, την ίδια στιγμή στο προσκήνιο και στο παρασκήνιο, στις κουίντες της μελαγχολίας και στη σκηνή της ζωής, όμως πάντα πικραμένος, ανομολόγητα κουρασμένος, συμπαντικά γερασμένος, εφηβικά διεκδικητικός.

Thursday, May 26, 2011

Πέθανε ο ποιητής Γιάννης Βαρβέρης

  • Το 1996 του απονεμήθηκε το Κρατικό Βραβείο Κριτικής - Δοκιμίου
  • ΤΟ ΒΗΜΑ: 26/05/2011
Πέθανε ο ποιητής Γιάννης Βαρβέρης

Ο ποιητής, θεατρικός κριτικός και μεταφραστής Γιάννης Βαρβέρης, ο οποίος αντιμετώπιζε προβλήματα υγείας τον τελευταίο καιρό, πέθανε από ανακοπή καρδιάς το βράδυ της Τετάρτης, σε ηλικία 56 ετών. Ο Γιάννης Βαρβέρης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1955. Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και εργάστηκε στο Υπουργείο Εξωτερικών. Πρωτοεμφανίστηκε ως ποιητής το 1972 με ποίημά του στο περιοδικό Νέα Εστία. Από το 1976 ασκούσε κριτική θεάτρου στα περιοδικά Η Λέξη, Τομές και στην εφημερίδα Η Καθημερινή. Ανήκε στους ποιητές της λεγόμενης γενιάς του 1970.
Εξέδωσε τις ποιητικές συλλογές Εν φαντασία και λόγω (1975), Το ράμφος (1978), Αναπήρων πολέμου (1982), Ο θάνατος το στρώνει (1986), Πιάνο βυθού (1991), Ο κύριος Φογκ (1993), Άκυρο θαύμα (1996), Ποιήματα, 1975-1996 (2000), Στα ξένα (2001), Πεταμένα λεφτά (2005), Ο άνθρωπος μόνος (2009), τις κριτικές θεάτρου Η κρίση του θεάτρου (Α΄, 1976-1984, 1985, Β΄, 1984-1989, 1991, Γ΄, 1989-1994, 1995, Δ΄, 1994-2003, 2003, Ε΄ 2003-2010, 2010), Πλατεία θεάτρου. Περίπατοι σε πρόσωπα και απρόσωπα της σκηνής (1994) και τα δοκίμια Ποιητικές (σ)τάσεις στον Γ. Θ. Βαφόπουλο (1995), Για τον Τάσο Κόρφη (1997), Σωσίβια λέμβος (1999), Κρίτων Αθανασούλης (2000). Συνεργάστηκε με τον Κώστα Γ. Παπαγεωργίου στην επιμέλεια της Ελληνικής ποιητικής ανθολογίας θανάτου του 20ού αιώνα (1995) και στη διεύθυνση του περιοδικού κριτικής «Κ».

Μια βιβλιοθήκη με... ζωντανά βιβλία

  • Στη Δημοτική Βιβλιοθήκη του Δήμου Αθηναίων οι επόμενες αναγνώσεις της «Ζωντανής Βιβλιοθήκης»
  • ΤΟ ΒΗΜΑ: 26/05/2011
Μια βιβλιοθήκη με... ζωντανά βιβλία
Η Ευανθία Πλαχούρα (δεξιά), η αναγνώστρια (στο κέντρο) και (αριστερά) η διερμηνέας στη νοηματική γλώσσα.

Μετανάστης, μουσουλμάνος, γκέι, λεσβία, αστυνομικός, άτομο με αναπηρία. Ο Ραχμάν, ο Οσμάν, ο Μάνος, η Ελευθερία, ο Κώστας, η Χριστίνα είναι θύματα της προκατάληψης, του ρατσισμού, της κοινωνικής διάκρισης.

Εγκλωβισμένοι πίσω από τις ετικέτες που τους δίνουμε παραμένουν άγνωστοι, στερεότυπα που κινούνται γύρω μας χωρίς πρόσωπο, άνθρωποι που ζουν σε παράλληλες πραγματικότητες με τις οποίες δεν έχουμε επαφή. Ίσως θα μας ενδιέφερε να διαβάσουμε την ιστορία τους.

Η Ζωντανή Βιβλιοθήκη, που λειτουργεί στην Ελλάδα από τον Σεπτέμβριο του 2009, μας δίνει τη δυνατότητα. Δεν διαθέτει χάρτινα βιβλία, αλλά «ανθρώπους με διάθεση να μοιραστούν τις ιστορίες τους και τις εμπειρίες τους, με στόχο να καταπολεμήσουν τις προκαταλήψεις και να ενισχύσουν την προώθηση της ποικιλομορφίας». Ο Ραχμάν ή η Χριστίνα μπορεί να είναι ένα από τα «βιβλία» της Ζωντανής Βιβλιοθήκης τα οποία μπορούμε να «δανειστούμε» για 20 λεπτά και να τα «διαβάσουμε».